Openbaar groen onder druk
28-Jan-2025 16:57

Leestijd 3 minuten

In de Nota Ruimte uit 2004 is gesteld dat er per woning minimaal 75 m2 openbaar groen moet zijn. Daarnaast adviseert de WHO dat er tenminste 1 hectare aaneengesloten groen aanwezig moet zijn in de buurt van woningen. De organisatie Natuur & Milieu liet onderzoeken hoe het is gesteld met de het openbaar groen in de periode 2019-2024. Ze keek hierbij naar de 32 grootste steden in Nederland en zag dat het openbaar groen per woning met 7% afnam.

Buurten die niet aan de twee gestelde normen voldoen, worden beschouwd als versteend. 54% van de onderzochte buurten bleek versteend, dit is het ergst in de grootste steden. Een groene ruimte is voor veel dieren noodzakelijk, maar ook kan een groene ruimte hittestress tegengaan. Daarnaast is het ook wenselijk dat er groene verbindingszones is zodat dieren zich kunnen verplaatsen. Een groene ruimte zorgt voor een betere afvoer of opslag van water. Voor de mens betekent een groene omgeving vaak een prettigere leefomgeving.

De afname van het openbaar groen is vaak het gevolg van de nieuwbouw die plaatsvindt. Nieuwbouw neemt niet alleen ruimte in, maar door de toename van het aantal woningen, neemt de oppervlakte openbaar groen per woning ook af. De gemeente geeft aan dat in Den Bosch gemiddeld genomen er 130 m2 openbaar groen per woning beschikbaar is en daarmee ruim voldoet aan de norm, maar dat wil niet zeggen dat in alle buurten er voldoende groen is. Uit het onderzoek blijkt dat 37% van de buurten niet voldoet, wat wel beter is dan het landelijk gemiddelde. Toch is het aantal buurten dat voldoet afgenomen van 66,1% in 2019 naar 62,7% in 2024. Den Bosch is slechts 1 van de 9 gemeenten waar het totale oppervlakte van openbaar groen toenam.

Den Bosch doet actief haar best om de beschikbare ruimte te vergroenen. Zo doet de gemeente al jaren mee aan de landelijke actie tegelwippen en stimuleert bewoners ook om geveltuintjes aan te leggen of anderszins te vergroenen. De gemeente heeft voor veel buurten ook een gebiedspaspoort opgesteld. Hierin is ook aandacht voor het openbaar groen. De gemeente hanteert daarbij niet de 75 m2 regel, maar de 3-30-300 regel van Cecil Konijnendijk. Die regel houdt in dat vanuit elke woning minstens 3 significante bomen zichtbaar zijn binnen 25 meter, er tenminste 30% van de omgeving een boomkroonbedekking heeft en er binnen 300 meter een park of koele openbare plek/plantsoen is. De gemeente geeft aan dat de eis van vergroenen in de Spoorzone heel lastig is, omdat daar veel wordt gebouwd. De kwaliteit van het groen kan wel verbeterd kan worden. Ook in de omgeving moet dan meer groen komen.

De gemeente sluit zoveel mogelijk aan bij bestaande subsidiestromen zoals de NOVEX-gelden, een programma van de Rijksoverheid voor de ruimtelijke ordening met afstemming met provincies, gemeente en waterschappen. Ook volgt de gemeente de Urban Agenda van de EU. De gemeente ziet niet veel in aparte programma's op lokaal niveau.

De gemeente heeft geen goed zicht op het particulier groen. De gemeente gaat bij het prioriteren van vergroening uit van de klimaateffect atlas Nederland. Voor het uitvoeren van de plannen in de gebiedspaspoorten zal de gemeente een nulmeting doen (opname van huidige stand van zaken) zodat ze de vorderingen kan monitoren. Niet voor alle plannen in de gebiedspaspoorten is geld beschikbaar en zal de gemeenten prioriteren op basis van kaders die de gemeenteraad heeft meegegeven. Hiervoor komt een Uitvoeringsprogramma Openbare Ruimte (UPOR).

Auteur: Alfred Heeroma

729 keer werd dit bericht gelezen

Documenten:

Onderzoek tekort aan groen in Nederlandse steden

Programma Novex